Czym jest szkolenie psa?

Strona G艂贸wna - SKYLOS - 艣wiat przez pryzmat 4 艂ap

Wybieraj膮c si臋 na szkolenie ze swoim psem, mamy zwykle w g艂owie pewne wyobra偶enia o jego przebiegu i pewne oczekiwania co do efekt贸w. Chcieliby艣my przybli偶y膰 Pa艅stwu realia szkolenia psa.

Szkolenie psa to d艂ugotrwa艂y proces

Nie tydzie艅, nie dwa i nie dwa miesi膮ce. Zachowania, kt贸rych oczekujemy od psa, kszta艂tuje si臋 d艂ugimi miesi膮cami, a nawet latami. Owszem, pewne efekty s膮 widoczne bardzo szybko, ale ich doszlifowanie, utrwalenie i zgeneralizowanie na r贸偶ne sytuacje, r贸wnie偶 te, w kt贸rych pies jest rozproszony i/lub zestresowany wymaga setek, a nawet tysi臋cy powt贸rze艅. Zwykle powiedzie膰, 偶e pies jest 鈥瀢yszkolony鈥, mo偶na po oko艂o 2-3 latach pracy z danym zwierz臋ciem. Cz臋sto s艂yszymy 鈥瀉le to jest tak du偶o pracy鈥 ja nie mam czasu鈥︹

Nie mam czasu ale chc臋:

– 偶eby by艂 鈥瀖膮dry鈥

– 偶eby mnie s艂ucha艂 (zwykle przez 鈥瀞艂uchanie鈥, rozumiemy sprawne wykonywanie komend z podstawowego pos艂usze艅stwa, zatrzymywanie si臋 w miejscu gdy o to poprosimy, pozostawanie tam, gdzie wska偶emy, przerywanie r贸偶nych zachowa艅, w tym agresywnych na komend臋 i tak dalej i tak dalej鈥)

– 偶eby rozumia艂 co mu wolno, a czego nie

– 偶eby nie odbiega艂 zbyt daleko i wraca艂 na zawo艂anie (w wyobra藕ni opiekuna 鈥 na KA呕DE ZAWO艁ANIE)

– 偶eby nie ci膮gn膮艂 na smyczy

– 偶eby nie atakowa艂 innych ps贸w i ludzi

– czasem pragnienia s膮 troch臋 szersze鈥 aportowanie, chodzenie przy nodze na smyczy, bez smyczy (im d艂u偶ej, tym lepiej), nie wybieganie poza otwart膮 bram臋 wjazdow膮, gdy wyje偶d偶amy samochodem, a nawet 鈥瀊ronienie鈥 nas przed ka偶dym 鈥瀙odejrzanym typem鈥 bez odbywania szkolenia z obrony cywilnej i wiele innych鈥

To wszystko da si臋 zrobi膰, ale wymaga bardzo du偶o po艣wi臋conego czasu, bardzo du偶o powt贸rek i nie dzieje si臋 samo. Nie oczekujmy od psa, 偶e sam z siebie, b臋dzie bardziej 鈥瀖膮dry鈥 i zdyscyplinowany od niejednego doros艂ego cz艂owieka! Wracaj膮c do 鈥瀙rosz臋 Pani, ale ja nie mam czasu鈥 – je艣li 鈥瀗ie mam czasu鈥 to nie kupuj臋/nie adoptuj臋 psa. Nie oczekuj臋 efekt贸w bez w艂o偶onej pracy i dobrej relacji bez 偶mudnego budowania tej relacji.

Wszystko co robimy z psem 鈥 szkoli go w dobrych lub z艂ych nawykach.

Szkolenie nie zaczyna si臋 i nie ko艅czy na spotkaniach z trenerem. Wp艂yw na wyszkolenie zwierz臋cia ma wszystko co z nim robimy. Ka偶de powitanie, karmienie, czesanie, wycieranie 艂apek, ka偶dy spacer i zabawa鈥 Ka偶da wizyta u lekarza weterynarii, jazda samochodem, pozostawienie psa samego. W ka偶dej codziennej sytuacji uczymy czego艣 psa, cz臋sto nawet o tym nie my艣l膮c, dlatego tak wa偶ne jest pilnowanie w艂a艣ciwych nawyk贸w w swoim post臋powaniu z psem poza sesjami treningowymi z pos艂usze艅stwa.

鈥瀂 pustego nawet Salomon nie naleje鈥 – efekty zale偶ne od BAZY

Niezwykle wa偶ne jest, by swoje oczekiwania dostosowa膰 do bazy jak膮 posiadamy 鈥 czyli psa lub te偶 je艣li nie mamy jeszcze psa, a ju偶 przemy艣leli艣my swoje oczekiwania (co jest drog膮 najw艂a艣ciwsz膮), przygotowanie odpowiedniej bazy. To, sk膮d i w jakim stanie psychicznym nabyli艣cie Pa艅stwo psa ma naprawd臋 du偶e znaczenie dla efekt贸w jakie mo偶ecie osi膮gn膮膰 w szkoleniu go.聽 Szkolenie szczeni臋cia, kt贸re w hodowli nie widzia艂o 艣wiata poza kojcem, czy w艂asnym podw贸rkiem i w nowych sytuacjach ca艂ym sob膮 鈥瀙rzeprasza, 偶e 偶yje鈥, b臋dzie trwa艂o d艂u偶ej i mo偶e nie przynie艣膰 takich efekt贸w, jak tyle samo czasu sp臋dzonego na treningach ze szczeni臋ciem odwa偶nym, otwartym i zorientowanym na cz艂owieka, w kt贸rego kto艣 (zwykle hodowca) w艂o偶y艂 troch臋 pracy ju偶 na etapie wczesnego rozwoju. To samo tyczy si臋 ps贸w, kt贸re ile艣 miesi臋cy/lat, istnia艂y sobie gdzie艣 obok, karmione tylko i zapomniane, a nagle zabiera si臋 je na szkolenie i oczekuje zachowania rodem z ring贸w obedience.

Rze藕bienie

Szkolenie psa to daj膮ce du偶o satysfakcji, ale 偶mudne – rze藕bienie dzie艅 po dniu. To dostrzeganie najmniejszych niuans贸w, drobnych post臋p贸w鈥 To patrzenie na niego w wielu kontekstach i dostosowywanie swoich oczekiwa艅 do wieku, stanu zdrowia, statusu hormonalnego, ilo艣ci pracy w艂o偶onej w treningi, stopnia zaspokojenia potrzeb psa (nie tylko tych, kt贸re pierwsze przychodz膮 nam na my艣l, jak jedzenie, picie i spacer na siku, czy kup臋, ale i potrzeby eksploracji, zabaw 艂owieckich, gryzienia/偶ucia, aktywnego jedzenia oraz kontakt贸w socjalnych 鈥 r贸wnie偶 albo i przede wszystkim z psami) i wielu innych. Szkolenie psa to te偶 w ogromnym stopniu szukanie i rozumienie swoich b艂臋d贸w, a nast臋pnie eliminowanie ich.

W ka偶dych warunkach

Czy s艂o艅ce, czy deszcz, w siarczystym mrozie, podczas urlopu i gor膮cego okresu w pracy. Z psem sp臋dzamy czas i 膰wiczymy ZAWSZE. Niemo偶no艣膰 podj臋cia aktywno艣ci i treningu z psem powinna zdarza膰 si臋 sporadycznie, kiedy naprawd臋 wszystko wali si臋 i pali, a nie jak to cz臋sto ma miejsce 鈥 sporadycznie jest czas na spacer i trening psa, za艣 tygodniami i miesi膮cami, pies 鈥瀕e偶y od艂ogiem鈥.聽 Na tym nic nie zbudujemy.

Ponadto wracaj膮c do pragnie艅 opiekuna 鈥 chcemy aby pies by艂 oddany, ch臋tny do wsp贸艂pracy i pos艂uszny w ka偶dych warunkach, to go tego nauczmy! Je艣li my notorycznie rezygnujemy ze spaceru, czy treningu bo pada 鈥 pies nie b臋dzie spacerowa艂, a tym bardziej pracowa艂 w deszczu. Je艣li ca艂膮 zim臋 nie ruszymy psa z kanapy bo 鈥瀦a zimno鈥 鈥 nie oczekujmy wykonywania komend z b艂yskiem w oku na wiosn臋.

M膮dro艣膰

Trudno zgadn膮膰 co ludzie maj膮 na my艣li m贸wi膮c, 偶e chcieliby tak wyszkoli膰 psa, aby by艂 m膮dry, albo, 偶e ich pies jest g艂upi, ale je艣li chcemy m贸wi膰 o聽 m膮dro艣ci, to m膮dro艣膰 jest zwi膮zana z przebytymi w trakcie 偶ycia do艣wiadczeniami i zdobywa si臋 j膮 latami鈥

Jest to 鈥瀠miej臋tno艣膰 podejmowania uzasadnionych decyzji, kt贸re w d艂u偶szej perspektywie przynosz膮 pozytywne rezultaty. W innym uj臋ciu, mo偶na powiedzie膰, 偶e m膮dro艣膰 to umiej臋tno艣膰 praktycznego wykorzystywania posiadanej wiedzy i do艣wiadczenia.鈥 Cyt. Wikipedia

Chcemy aby pies by艂 鈥瀖膮dry鈥 w taki spos贸b, jaki my sobie wyobra偶amy, taki m膮dry poludzku… Jak mo偶emy wymaga膰 od zwierz臋cia podejmowania uzasadnionych (z punktu widzenia cz艂owieka) decyzji nie ucz膮c go jakich zachowa艅 oczekujemy i jakie b臋d膮 dla niego najbardziej korzystne? Dlaczego 偶膮damy od cz臋sto bardzo m艂odego zwierz臋cia wiedzy i do艣wiadczenia, skoro nie po艣wi臋cili艣my setek godzin aby t臋 wiedz臋 i do艣wiadczenie w niego wla膰? Wiedzy i do艣wiadczenia nie zdobywa si臋 siedz膮c ca艂ymi dniami w mieszkaniu/domu/kojcu/ogrodzie, czy o zgrozo, na 艂a艅cuchu. Wiedzy i do艣wiadczenia nie zdobywa si臋 na okazjonalnym spacerze zawsze po tej samej ulicy.

No i wreszcie: 鈥瀖膮dro艣膰 wymaga nie tylko samej wiedzy, lecz tak偶e szeregu predyspozycji psychicznych, ale te偶 duchowych i etycznych, takich jak:

– umiej臋tno艣膰 oceniania spraw z jak najszerszej i mo偶liwie jak najbardziej obiektywnej perspektywy;

– umiej臋tno艣膰 panowania nad w艂asnymi emocjami i pop臋dami;

– posiadanie sprawnego mechanizmu psychicznego podejmowania decyzji

i innych.鈥 Cyt. Wikipedia

O etyce post臋powania psa nie dyskutujemy, ale ju偶 ocena sytuacji z szerokiej perspektywy jest u psa mo偶liwa, o ile t臋 perspektyw臋 mu damy, a wi臋c znowu k艂ania si臋 po艣wi臋cony zwierz臋ciu czas i mnogo艣膰 pokazanych mu miejsc, ludzi, zwierz膮t, sytuacji i 膰wicze艅. Umiej臋tno艣膰 panowania nad emocjami i pop臋dami, czyli co艣 czego zawsze staramy si臋 psy i ich opiekun贸w nauczy膰, a co mam wra偶enie maluje na ich twarzach jedno wielkie pytanie 鈥濧le po co to? Przyszed艂em/przysz艂am uczy膰 psa komend!鈥, s膮 naprawd臋 fundamentem dla wyszkolenia zwierz臋cia. Nigdy nie zapanujemy w stu procentach nad emocjami i pop臋dami zar贸wno w艂asnymi jak i ps贸w, ale mo偶emy zrobi膰 to w takim stopniu, by z satysfakcj膮 i poczuciem bezpiecze艅stwa funkcjonowa膰 ze swoim pupilem.

Po co w艂a艣ciwie mam psa?

Kupujemy, adoptujemy psa, by mie膰 towarzysza i przyjaciela. Z przyjaci贸艂mi sp臋dza si臋 czas, a je艣li nie 鈥 przyja藕nie s艂abn膮, a nawet rozpadaj膮 si臋. Cz臋sto wszelkie warianty sp臋dzania z psem czasu, rozwijania go i budowania relacji proponowane przez trenera s膮 odrzucane, bo nie ma czasu, bo nie ma si艂y, bo on nie s艂ucha, bo jest taki i owaki鈥 To pytam sk膮d ma si臋 wzi膮膰 ta wymarzona relacja, wi臋藕 i pos艂usze艅stwo? I po co w og贸le w tej rodzinie jest pies?

Nie masz czasu/ch臋ci sp臋dza膰 z psem czasu 鈥 nie posiadaj psa.

Zdolno艣ci trenera

Wielu ludzi my艣li, 偶e trenerzy ps贸w maj膮 co艣 w rodzaju magicznej mocy i wystarczy, 偶e zerkn膮 na psa, wykonaj膮 kilka zr臋cznych ruch贸w i ten nagle stanie si臋 艂agodny, pos艂uszny i wpatrzony w cz艂owieka, po czym w chwil kilka przelej膮 tajemn膮 wiedz臋 o panowaniu nad psem na w艂a艣ciciela i wszystko stanie si臋 jasne, 艂atwe i przyjemne. Tymczasem ca艂a nasza magiczna moc, to zdolno艣膰 obserwowania zwierz臋cia, czytania jego komunikat贸w, wy艂apywania b艂臋d贸w w post臋powaniu w艂a艣ciciela i umiej臋tno艣膰 motywowania czworonoga. Owszem, znamy troch臋 trick贸w szkoleniowych, a po latach praktyki, swoim cia艂em niemal偶e 鈥瀖贸wimy po psiemu鈥, ale to NASZE umiej臋tno艣ci, a to nie my mamy 偶y膰 z Waszym psem. Mamy nauczy膰 WAS jak uczy膰, motywowa膰, hamowa膰 Waszego pupila i to Wy musicie naby膰 cho膰 cz臋艣膰 cech psiego trenera. To Wy musicie wyrobi膰 w sobie systematyczno艣膰, konsekwencj臋 i przepracowa膰 d艂ugie godziny z w艂asnym psem i pozna膰 go na wylot.

鈥濵膮drzejsze jajko od kury鈥

Cz臋sto mam wra偶enie, 偶e klient przychodzi na szkolenie nie po to by mie膰 otwart膮 g艂ow臋 i czego艣 si臋 nauczy膰, a po to, by zademonstrowa膰 swoje w艂asne metody. Trener swoje, klient swoje鈥 Po kilku 鈥 kilkunastu pr贸bach poproszenia o wykonanie 膰wiczenia i t艂umaczenia dlaczego warto spr贸bowa膰 inaczej, zaczynam mie膰 wra偶enie, 偶e m贸wi臋 po chi艅sku, a pies jak nie rozumia艂 oczekiwa艅 swojego opiekuna, tak nie rozumie nadal i coraz bardziej wy艂膮cza si臋 z tej ju偶 i tak w膮t艂ej relacji pies 鈥 przewodnik.

Id膮c na szkolenie, chcemy si臋 czego艣 nauczy膰, a wi臋c s艂uchajmy, pytajmy i wprowadzajmy now膮 wiedz臋 w 偶ycie, wykonujmy 膰wiczenia, dzielmy si臋 spostrze偶eniami na ich temat. M贸wienie, 偶e co艣 nie dzia艂a, po spr贸bowaniu tego zaledwie kilka razy lub wmawianie trenerowi, 偶e 鈥瀓a wiem lepiej鈥, podczas gdy po zachowaniu psa wida膰 jak na d艂oni, 偶e ta 鈥瀕epsza鈥, w艂asna metoda nie przynosi oczekiwanego efektu w zachowaniu psa oraz nie trzymanie si臋 ustalonych zasad treningu to strata czasu Waszego, kt贸rego tak cz臋sto deklarujecie Pa艅stwo, 偶e nie macie i czasu trenera, nie m贸wi膮c ju偶 o pieni膮dzach.